Ważne informacje dla podmiotów dotyczące konsekwencji wystąpienia Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej z Unii Europejskiej bez podpisania porozumienia tzw. „brexit bez umowy”:

Jeżeli nie zostanie wypracowane inne rozwiązanie najprawdopodobniej Wielka Brytania będzie członkiem Unii Europejskiej do dnia 31 października 2019 r.

W efekcie od dnia 1 listopada 2019 r. Wielka Brytania przestanie być państwem unijnym ze wszystkimi tego konsekwencjami – całe unijne prawo pierwotne i wtórne przestaje obowiązywać w odniesieniu do Wielkiej Brytanii.

Zasady wymiany handlowej z Wielką Brytanią będą wówczas takie jak z innymi krajami spoza Unii Europejskiej bez okresu przejściowego.

Oznacza to, że Wielka Brytania od dnia 1 listopada 2019 r. będzie traktowana jak państwo trzecie.

Aktualne informacje dotyczące brexitu można znaleźć na stronach internetowych:

https://www.gov.pl/web/dyplomacja/brexit-aktualnosci

https://londyn.msz.gov.pl/pl/brexit/

IMPORT żywności pochodzenia niezwierzęcego z Wielkiej Brytanii do Polski:

Żywność pochodzenia roślinnego i część produktów złożonych oraz materiały i wyroby przeznaczone do kontraktu z żywnością przywożone z Wielkiej Brytanii i poddawane odprawie celnej w Polsce będą podlegały granicznej kontroli sanitarnej przeprowadzanej przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej na zasadach określonych w art. 78-84 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2019 r. poz. 1252) oraz art. 15-24 rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. Urz. UE L 191 z 30.04.2004, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 200).

Obowiązkową kontrolą graniczną objęte są towary określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 8 grudnia 2011 r. w sprawie wykazu towarów, które podlegają granicznej kontroli sanitarnej (Dz. U. Nr 272, poz. 1612). Wykaz ten obejmuje żywność pochodzenia niezwierzęcego oraz materiały lub wyroby przeznaczone do kontaktu z żywnością.

Graniczna kontrola sanitarna nie obejmuje towaru znajdującego się legalnie w obrocie unijnym, który jest przywożony do Polski w ramach wspólnego rynku na zasadach swobodnego przepływu towarów i wzajemnego uznawania (tzn. gdy jest to towar, który został celnie odprawiony w innym kraju UE).

WYKAZ TOWARÓW

Także inne produkty niż wymienione w ww. rozporządzeniu Ministra Zdrowia mogą podlegać granicznej kontroli sanitarnej w przypadku podejrzenia lub stwierdzenia, że towar nie spełnia wymagań zdrowotnych. O takich przypadkach organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej są informowane przez organy celne[1]).

Graniczna kontrola sanitarna nie dotyczy towarów w ilościach wskazujących na ich niehandlowy charakter, w tym w celu wykonania badań, doświadczeń, w celach reklamy, co wynika z art. 79 ust. 5 ww. ustawy. Graniczna kontrola sanitarna nie dotyczy żywności pochodzenia niezwierzęcego przywożonej na użytek własny.

Zgodnie z art. 16 ww. rozporządzenia (WE) nr 882/2004 kontrole urzędowe obejmują m.in. kontrolę dokumentacji, wyrywkową kontrolę identyfikacyjną oraz w stosownych przypadkach kontrolę bezpośrednią, w tym pobieranie próbek do badań laboratoryjnych. Kontrole bezpośrednie są przeprowadzane z częstotliwością zależną od oceny zagrożenia
z uwzględnieniem:

  1. a) zagrożenia związanego z różnymi rodzajami żywności;
  2. b) historii zgodności z wymaganiami państwa trzeciego dotyczącymi danego produktu
    i zakładu pochodzenia oraz podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo żywnościowe dokonującego przywozu lub wywozu produktu;
  3. c) kontroli, które przeprowadził podmiot prowadzący przedsiębiorstwo żywnościowe dokonujący przywozu;
  4. d) gwarancji, jakich udzielił właściwy organ państwa trzeciego pochodzenia.

Kontrola bezpośrednia może obejmować kontrolę środków transportu, opakowania zbiorczego, etykietowania, temperatury oraz pobieranie próbek badań laboratoryjnych,
a także wszelkie inne kontrole niezbędne do sprawdzenia zgodności z prawem żywnościowym.

Graniczne kontrole sanitarne towarów odbywają się rutynowo i są przeprowadzane na przejściach granicznych przez państwowych granicznych inspektorów sanitarnych oraz
w miejscach przeznaczenia towarów, siedzibie importera albo odbiorcy towarów przez państwowych powiatowych lub państwowych granicznych inspektorów sanitarnych. Państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni przeprowadzają kontrole towarów, które zostały wwiezione na teren UE w ramach procedur celnych (np. tranzytu) przez inną niż polska granicę np. niemiecką i nie zostały dopuszczone do obrotu przez organ celny w innym kraju UE. Towar taki, zgodnie z przepisami krajowymi, podlega w Polsce granicznej kontroli sanitarnej, a następnie ostatecznej odprawie celnej.

W ramach kontroli granicznej sprawdza się w szczególności wniosek o dokonanie granicznej kontroli sanitarnej złożony przez osobę odpowiedzialną za towar (importera), dokumenty handlowe i identyfikujące daną partię towaru oraz inne dokumenty, w tym np. wyniki badań laboratoryjnych. W ramach kontroli bezpośredniej mogą być również pobrane próbki do badań laboratoryjnych. Wzór ww. wniosku określa obecnie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 14 lutego 2007 r. w sprawie wzorów wniosku o dokonanie granicznej kontroli sanitarnej oraz świadectwa spełniania wymagań zdrowotnych (Dz. U. Nr 44, poz. 286).

Po kontroli przeprowadzonej z wynikiem pozytywnym właściwy organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej wydaje, zgodnie z art. 82 ww. ustawy o bezpieczeństwie żywności
i żywienia, świadectwo stwierdzające spełnienie wymagań zdrowotnych. Na podstawie wydanego świadectwa polskie organy celne mogą dokonać ostatecznej odprawy celnej danego towaru.

WZÓR WNIOSKU O PRZEPROWADZENIE KONTROLI oraz WZÓR ŚWIADECTWA WYDAWANEGO  W WYNIKU KONTROLI

Natomiast w przypadku, gdy w trakcie granicznej kontroli sanitarnej zostanie stwierdzone, że produkt nie spełnia wymagań w zakresie bezpieczeństwa żywności np. zawiera zanieczyszczenia chemiczne w ilości przekraczającej wyznaczony maksymalny poziom, nie zostanie on dopuszczony do obrotu w Unii Europejskiej. Zgodnie z generalną zasadą
– żywność wprowadzana do obrotu nie może być niebezpieczna dla zdrowia i życia człowieka, a odpowiedzialność za jej bezpieczeństwo ponosi podmiot, który produkuje lub wprowadza ją do obrotu. Wynika to z art. 14 i 17 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 463).

W związku z tymi przepisami podmiot (importer) – jako odpowiedzialny za bezpieczeństwo żywności – ma zapewnić, aby żywność była zgodna z wymaganiami prawa żywnościowego. Potwierdzeniem, że wprowadzana do obrotu żywność, przywożona z państw trzecich, spełnia wymagania powinna być posiadana dokumentacja, która jest sprawdzana w ramach granicznej kontroli sanitarnej. Dokumenty to najczęściej certyfikaty, wyniki badań laboratoryjnych, deklaracja importera potwierdzająca, że żywność jest zgodna
z obowiązującymi wymaganiami.

Poza kontrolą graniczną żywności przy imporcie, surowce i produkty importowane znajdujące się na rynku polskim mogą być kontrolowane w obrocie w ramach bieżącego nadzoru, w tym mogą być pobrane próbki do badań laboratoryjnych.

EKSPORT żywności pochodzenia niezwierzęcego z Polski do Wielkiej Brytanii:

Przy eksporcie produktów pochodzenia roślinnego do Wielkiej Brytanii mogą być prowadzone kontrole urzędowe – według oceny ryzyka przez właściwe władze. W tej sprawie można uzyskać więcej informacji na stronach Food Standard Agency  https://www.food.gov.uk/.

Informacje dotyczące zasad wprowadzania do Unii Europejskiej niektórych produktów pochodzenia zwierzęcego do UE, w tym żywności zawierającej produkty pochodzenia zwierzęcego na użytek własny, znajdują się na stronie internetowej Inspekcji Weterynaryjnej

https://www.wetgiw.gov.pl/handel-eksport-import/brexit—wazne-informacje.

[1] Na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiającego wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszące się do warunków wprowadzania produktów do obrotu i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 339/93 (Dz. Urz. UE L 218 z 13.08.2008, str. 30) oraz zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 10 marca 2017 r. w sprawie współpracy organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej z organami celnymi w zakresie granicznych kontroli sanitarnych (Dz. U. poz. 567).