Informacja opracowana na podstawie materiałów WHO z marca 2017r.

 

Gorączkę krwotoczną Lassa wywołuje wirus należący do rodziny Arenaviridae, którego rezerwuarem są gryzonie z rodzaju Mastomys występujące w Afryce. Wirus może dostać się do organizmu drogą oddechową, bądź też pokarmową. Do zakażenia człowieka dochodzi poprzez kontakt uszkodzonej skóry lub błon śluzowych z krwią, wydzielinami i wydalinami zakażonego zwierzęcia lub człowieka. Choroba może się szerzyć również drogą płciową.

Gorączka krwotoczna Lassa występuje endemicznie w Afryce zachodniej (m.in. Nigeria, Liberia, Gana, Kamerun, Benin, Sierra Leone), ale z uwagi na szczególną zakaźność oraz łatwość przenoszenia stwarza istotne zagrożenie zawleczenia do wszystkich innych krajów świata. W związku z istnieniem zwierzęcego rezerwuaru wirusa, istotnie większe ryzyko zachorowania dotyczy osób przebywających na terenach wiejskich i leśnych Afryki Zachodniej.

Gorączka Lassa może przebiegać bezobjawowo lub skąpoobjawowo. W pozostałych przypadkach po okresie inkubacji trwającym około 7–15 dni, pojawiają się ostre objawy, wynikające z uszkodzenia wielu narządów. Dochodzi m.in. do pogorszenia stanu ogólnego, gorączki, bólów głowy, gardła, mięśni. Pojawiają się bóle brzucha, wymioty, biegunka, bóle w klatce piersiowej. Na migdałkach pojawiają się biało-żółte naloty, pęcherzyki oraz owrzodzenia. Mogą wystąpić również objawy krwotoczne. Około 15% osób chorych hospitalizowanych umiera, pomimo zastosowanej terapii. Szybkie podanie leków antywirusowych jest skuteczne. Głównym środkiem zapobiegawczym jest przestrzeganie podstawowych zasad higieny.

Nie istnieje szczepionka przeciwko gorączce Lassa. 

Osoby podróżujące do Afryki Zachodniej powinny zachować następujące środki ostrożności:

  • przestrzegać zasad higieny rąk,
  • unikać wszelkich kontaktów z osobami chorymi lub ciałami osób zmarłych,
  • unikać wszelkich kontaktów z dzikimi zwierzętami, w szczególności gryzoniami,
  • unikać konsumpcji żywności i napojów, które mogą być skażone odchodami gryzoni,
  • nie spożywać mięsa dzikich zwierząt,
  • dokładnie myć i obierać warzywa oraz owoce przed ich spożyciem,
  • unikać przygodnych kontaktów płciowych – a w przypadku podjęcia takiego ryzyka stosować zabezpieczenia.

 

Sytuacja epidemiologiczna

Od końca 2015 r. odnotowuje się zachorowania na gorączkę krwotoczną Lassa w niektórych krajach Afryki Zachodniej. W okresie styczeń – maj 2016 r. w Beninie wystąpiły 54 przypadki gorączki Lassa, w tym 28 było śmiertelnych. W Burkina Faso i Togo odnotowano pojedyncze przypadki.

W lutym 2017 r. w Beninie odnotowano zachorowanie w dystrykcie Tchaourou. Przypadek dotyczył kobiety w ciąży - obywatelki Nigerii, która zamieszkiwała w Beninie z uwagi na bliskość granicy. Kobieta zmarła. Zakażenie wirusem gorączki Lassa zostało stwierdzone także u jej dziecka - noworodka. W toku dochodzenia epidemiologicznego ustalono jak dotąd 68 osób mających kontakt z chora kobietą w Beninie i 29 osób z Togo.

W lutym 2017 r. w Togo w dystrykcie Ouargaye odnotowano zachorowanie na gorączkę Lassa u kobiety w ciąży - obywatelki Burkina Faso. Kobieta zmarła. W toku dochodzenia epidemiologicznego ustalono jak dotąd 7 osób mających kontakt z chora kobietą w Togo i 135 osób z Burkina Faso.

Drugi przypadek gorączki Lassa w Togo dotyczył mężczyzny. Zachorowanie odnotowano z początkiem marca 2017 r. w Kpendial. W toku dochodzenia epidemiologicznego ustalono 18 osób mających kontakt z chorym w Togo.

 

W razie zachorowania w trakcie pobytu należy natychmiast poprosić o pomoc lekarską, zaś w przypadku wystąpienia niepokojących objawów chorobowych po powrocie z ww. rejonów należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza, informując o przebytej podróży.

W celu uzyskania informacji o innych zagrożeniach należy przed wyjazdem do tych krajów skontaktować się z lekarzem medycyny podróży lub lekarzem medycyny tropikalnej, najlepiej nie później niż 6 - 8 tyg. przed planowaną podróżą. Pozwoli to na przyjęcie zalecanej przez lekarza profilaktyki.

Więcej informacji dotyczących bezpieczeństwa w czasie podróży znajduje się na stronach Ministerstwa Spraw Zagranicznych „Polak za granicą” oraz „Odyseusz”.